ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് മുതല് ആണവകരാര് വരെ: അമേരിക്കയും ഇറാനും ഒപ്പുവെക്കാന് പോകുന്ന 5 കരാറുകള്
മാസങ്ങള് നീണ്ട യുദ്ധത്തിനും വെടിനിര്ത്തല് കരാര് നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും തുടര്ച്ചയായ ആക്രമണങ്ങള്ക്ക് ശേഷം യുഎസും ഇറാനും ഒരു ഇടക്കാല സമാധാന കരാറില് ഒപ്പുവെക്കുന്നതിനോട് അടുക്കുകയാണ്. ഇരുപക്ഷവും ഇതുവരെ ഒരു കരാറിലേക്ക് ഒരിക്കലും അടുത്തിട്ടില്ല എന്ന് ഇറാന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരഘ്ചി പറഞ്ഞു. യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപും ഇതേ വികാരം പ്രകടിപ്പിച്ചു.
കരാര് ഒപ്പിടലിന് ജനീവ വേദിയായേക്കും. വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാന്സും ഇറാന് പാര്ലമെന്റ് സ്പീക്കര് മുഹമ്മദ് ബാക്കര് ഖാലിബാഫും പങ്കെടുക്കുമെന്ന് റിപ്പോര്ട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും കരാറിന്റെ ഭാഗമായി അന്തിമമാക്കിയ നിബന്ധനകളെക്കുറിച്ച് ഇരുപക്ഷത്തിനും വ്യത്യസ്തമായ അഭിപ്രായമുണ്ട്. കരാര് പ്രകാരം ഇറാന് ആണവായുധങ്ങള് വികസിപ്പിക്കുകയോ വാങ്ങുകയോ ചെയ്യില്ലെന്ന് ഒരു യുഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് റോയിട്ടേഴ്സിനോട് പറഞ്ഞു. ധാരണാപത്രം പ്രകാരം ടെഹ്റാന്റെ ഉയര്ന്ന സമ്പുഷ്ടമായ യുറേനിയം സംഭവസ്ഥലത്ത് തന്നെ നശിപ്പിക്കുകയും പിന്നീട് രാജ്യത്തിന് പുറത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും ചെയ്യുമെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥന് പറഞ്ഞു.
വെള്ളിയാഴ്ച ഇറാന്റെ അബ്ബാസ് അരാഗ്ച്ചി പ്രഖ്യാപിച്ചതുപോലെ ചട്ടക്കൂട് രണ്ട് ഘട്ടങ്ങളായി നടപ്പിലാക്കും. യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം, ഇറാനുമേലുള്ള യുഎസ് ഉപരോധങ്ങള് നീക്കം ചെയ്യല് തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങള് രണ്ടാം ഘട്ടത്തിലേക്ക് മാറ്റുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. പുതിയ കരാര് പ്രകാരം ഇറാന് ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് സാധാരണ എണ്ണ ഗതാഗതത്തിനായി വീണ്ടും തുറക്കും. യുഎസ് നാവിക ഉപരോധം പിന്വലിക്കും.
കരാര് പ്രകാരം മരവിപ്പിച്ച ഇറാനിയന് ആസ്തികള് വിട്ടുകൊടുക്കാന് അനുവദിക്കുമെന്നും അത് മറ്റുകാര്യങ്ങള് പാലിക്കുന്നുണ്ടെങ്കില് മാത്രമേ അനുവദിക്കൂ എന്നും യുഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് പറഞ്ഞു. അതായത് കൈവശമുള്ള 900 പൗണ്ട് ഉയര്ന്ന സമ്പുഷ്ടമായ യുറേനിയം വിട്ടുകൊടുക്കുക എന്നതാണ്. ഇറാന് ഇത് പാലിച്ചാല് അവരുടെ ആസ്തികള് മരവിപ്പിക്കല്, ഉപരോധ ഇളവ് എന്നിവ ഉള്പ്പെടെയുള്ള സാമ്പത്തിക സമ്മര്ദ്ദങ്ങളില് നിന്ന് അവര്ക്ക് മോചനം ലഭിക്കുമെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥന് കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു.
