ജ്ഞാന ചേതനയുടെ രണ്ട് ഭാവങ്ങളാണ് പ്രജ്ഞയും ബുദ്ധിയും. പ്രജ്ഞ ആത്മീയ ഔന്നത്യത്തിനും ബുദ്ധി ഭൌതിക മുന്നേറ്റത്തിനും സഹായിക്കുന്നു. പ്രജ്ഞയുടെ ദേവത ഗായത്രിയും വിദ്യയുടെ ദേവത സരസ്വതിയുമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഈ രണ്ട് ദേവതമാരെയും നവരാത്രിക്കാലത്ത് ഒരുമിച്ച് പൂജിക്കുന്നത്.
സരസ്വതീ ദേവി ആവിര്ഭവിച്ചത് വസന്തപഞ്ചമിയിലാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. സരസ്വതിയെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഭാര്യയായും മകളായും സങ്കല്പ്പിച്ചു കാണാം. ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഭാര്യമാരായി സാവിത്രി, സരസ്വതി, ഗായത്രി എന്നീ മൂന്നു പേരെ പറയുന്നുണ്ട്. ഇത് മൂന്നും ഒരേ ദേവി തന്നെയാണ് എന്ന് മത്സ്യ പുരാണം പറയുന്നു.
സരസ്വതീ ദേവി ശരീരത്തില് രണ്ട് സ്ഥലങ്ങളില് സൂക്ഷ്മ രൂപത്തില് വസിക്കുന്നു. ആജ്ഞാ ചക്രത്തിലും സഹസ്രാരപത്മത്തിലും. ബുദ്ധിയെയും ചേതനയേയും നയിക്കുന്ന രണ്ട് സ്ഥാനങ്ങളാണവ. സരസ്വതിയുടെ കൈയിലുള്ള പുസ്തകം അറിവിനെയും വീണ സംഗീതാദി കലകളെയും അക്ഷമാല ആത്മജ്ഞാനത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
|